දිවයින පුරා පවතින දැඩි උණුසුම් කාලගුණය හේතුවෙන් කාලගුණ විද්යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් විශේෂ නිවේදනයක් නිකුත් කර ඇත. බස්නාහිර, සබරගමුව, දකුණ, වයඹ යන පළාත්වලත් අනුරාධපුරය, මොණරාගල, මන්නාරම සහ වවුනියාව යන දිස්ත්රික්කවලත් තාප දර්ශකය (Heat Index) සෙල්සියස් අංශක 38°C–42°C දක්වා ඉහළ යනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
මෙය හුදෙක් “රශ්නයක්” පමණක් නොවේ. මෙවැනි උෂ්ණත්වයකට දිගු වේලාවක් නිරාවරණය වීමෙන් අධික මහන්සිය, මස්පිඩු පෙරළීම සහ ජීවිතයට තර්ජනයක් විය හැකි සන්තාපය (Heatstroke) වැනි තත්ත්වයන් ඇති විය හැක. ඔබ සහ ඔබේ දේපළ ආරක්ෂා කර ගැනීමට අනුගමනය කළ යුතු උපදෙස් මාලාව මෙන්න:
ඔබගේ ආදරණියයන් ආරක්ෂා කර ගන්න
වයස අවුරුදු 4ට අඩු දරුවන්, අවුරුදු 60ට වැඩි වැඩිහිටියන් සහ හෘද රෝග හෝ වකුගඩු රෝග ඇති අය මෙයින් වැඩිපුරම පීඩාවට පත් විය හැක.
- කාලසටහන වෙනස් කරන්න: එළිමහන් වැඩ හෝ ව්යායාම කරන්නේ නම්, පෙරවරු 7:30ට පෙර හෝ පස්වරු 5:00න් පසු ඒවා සිදු කරන්න.
- නිරන්තරයෙන් ජලය පානය කරන්න: පිපාසය එනතෙක් සිටින්නේ නැතිව දිනකට ජලය ලීටර් 2.5 – 3ක් පමණ පානය කරන්න.
- ස්වභාවික පාන වර්ග: තැඹිලි වැනි ස්වභාවික පාන වර්ග ලබා ගන්න. ශරීරය විජලනය කරන පැණිබීම සහ කැෆේන් අඩංගු පාන වර්ගවලින් වැළකී සිටින්න.
- සුදුසු ඇඳුම් අඳින්න: ලා පැහැති, ඇඟට හිර නොවන කපු රෙදිවලින් නිම කළ ඇඳුම් අඳින්න. තද වර්ණ මගින් තාපය වැඩිපුර උරා ගනී.
- වාහන තුළ තනි නොකරන්න: දරුවන් හෝ සුරතල් සතුන් නවතා ඇති වාහන තුළ විනාඩියකටවත් තනි කර නොයන්න. විනාඩි 10ක් ඇතුළත වාහනයක් තුළ උෂ්ණත්වය මාරාන්තික මට්ටමකට ඉහළ යා හැක.
නිවස සහ දේපළ ආරක්ෂා කර ගැනීම
- උෂ්ණත්වය පාලනය කරන්න: උදේ 8:00 සිට සවස 5:00 දක්වා ජනෙල් සහ තිර රෙදි වසා තබන්න. රාත්රී කාලයේදී ජනෙල් විවෘත කර සිසිල් වාතය ඇතුළු වීමට ඉඩ හරින්න.
- විදුලි පංකා භාවිතය: උෂ්ණත්වය 35°C ට වැඩි විට විදුලි පංකාවලින් ලැබෙන්නේ රස්නයකි. එම නිසා තෙත රෙදි කැබැල්ලක් ඇඟේ තබාගෙන විදුලි පංකාව භාවිතා කිරීමෙන් වැඩි සිසිලසක් ලබා ගත හැක.
- විදුලි උපකරණ: අනවශ්ය විදුලි උපකරණ ක්රියා විරහිත කර ප්ලග් ගලවා තබන්න. එමගින් නිවස තුළ උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම සහ විදුලි කාන්දු වීම් වළක්වා ගත හැක.
වාහනය ආරක්ෂා කර ගැනීම
- ටයර් පරීක්ෂා කරන්න: රස්නය නිසා ටයර් තුළ ඇති වාතය ප්රසාරණය වේ. ටයර්වල හුළං වැඩිපුර තිබීම අධිවේගී මාර්ගවලදී ටයර් පිපිරීමට (Blowouts) හේතු විය හැක.
- කූලන්ට් (Coolant) මට්ටම: රේඩියේටරයේ කූලන්ට් මට්ටම නිවැරදිව පවත්වා ගන්න. සාමාන්ය වතුර පමණක් භාවිතා කිරීමෙන් එන්ජිම රත් වී නතර වීමට (Seize) ඉඩ ඇත.
- සෙවණේ ගාල් කරන්න: හැකි සෑම විටම වාහනය සෙවණ ඇති තැනක ගාල් කරන්න. ඉදිරිපස වීදුරුවට සන්ෂේඩ් (Sunshade) එකක් භාවිතා කරන්න.
වගාබිම් සහ ගෙවත්ත ආරක්ෂා කර ගැනීම
- වසුන් යෙදීම (Mulching): පැළෑටිවල මුල් අසලට පිදුරු, වියළි කොළ හෝ වයිසක්කි තණකොළ යොදන්න. එමගින් පස සිසිල්ව තබා ගනිමින් තෙතමනය රැකගත හැක.
- ජලය දැමීමේ වේලාව: උදේ පාන්දර හෝ සවස් කාලයේ පමණක් පැළවලට වතුර දමන්න. දහවල් කාලයේ වතුර දැමීමෙන් මුල් “තැම්බීමට” ලක් විය හැක.
- සෙවණ සැපයීම: කුඩා පැළ සඳහා ග්රීන් නෙට් (Green net) හෝ පොල් අතු භාවිතා කර සෙවණ සලසන්න.
අනතුරු ඇඟවීමේ සලකුණු හඳුනා ගන්න
යම් අයෙකුට කැරකැවිල්ල, වමනය, අධික පිපාසය හෝ අධික රස්නය තිබියදීත් දාඩිය නොදැමීම වැනි ලක්ෂණ ඇත්නම්, වහාම ඔහුව සිසිල් ස්ථානයකට ගෙන යන්න. බෙල්ල සහ කිහිලි ප්රදේශවලට තෙත තුවා තබන්න. වහාම වෛද්ය ප්රතිකාර ලබා ගැනීමට යොමු වන්න.🚑